بازگشت سرمایه در سرمایه‌گذاری بر نرم‌افزار برنامه‌ریزی منابع سازمان – ERP

علی‌رغم مزایایی که پیاده‌سازی نرم‌افزار برنامه‌ریزی منابع سازمان (ERP) برای شما در پی دارد، دلایل متعددی وجود دارند که ممکن است موجب شکست آن شده و در نهایت زیان‌هایی نیز برای سازمان به بار آورند. یکی از راهکارهایی که انجام آن پیش از برنامه‌ریزی برای نصب نرم‌افزار ERP در سازمان می‌تواند چالش‌های احتمالی آینده را شفاف‌تر کند و حدود انتظارات سازمان را از نرم‌افزار تعیین کند، برآورد نرخ بازگشت سرمایه است. در محاسبه نرخ بازگشت سرمایه در سرمایه‌گذاری بر روی یک نرم‌افزار ERP پرسش‌هایی مطرح می‌شود:

  • هزینه خرید یک نرم‌افزار ERP متناسب با شرایط سازمان چه قدر است؟
  • دوره زمانی بازگشت سرمایه چه قدر است؟

پاسخ به این پرسش‌ها کمک می‌کند در جایگاه بهتری برای اتخاذ تصمیمات باشیم. نرخ بازگشت سرمایه به سادگی از تقسیم بهره مالی به مقدار هزینه‌شده حاصل می‌شود. با این حال در سرمایه‌گذاری برای خرید نرم‌افزار ERP محاسبه نرخ بازگشت و دوره بازگشت سرمایه به این سادگی میسر نمی‌شود؛ محاسبه بهره حاصل از پیاده‌سازی نرم‌افزار ERP دشوار است و اصولاً بسیاری از منافع آن منافع نامشهودی هستند که معادل مادی ندارند. بنابراین در اینجا هیچ روش استانداردی برای محاسبه نرخ بازگشت وجود ندارد، اما می‌توان از یک روش تحلیل ساختاریافته استفاده کرد.

به این منظور نخستین گام تعیین هزینه اجزای مختلف پروژه مانند هزینه‌های مشاوره، هزینه‌های لایسنس نرم‌افزار، هزینه‌های اصلاح و پیاده‌سازی، هزینه‌های سخت‌افزاری و … است. هزینه‌های نگهداری سیستم برای دوره‌ای که از پیش تعریف شده (معمولاً حدود 3 تا 5 سال) نیز می‌بایست به این موارد اضافه شود تا مجموع هزینه پیاده‌سازی نرم‌افزار ERP برای دوره‌ای مشخص حاصل شود. از سوی دیگر می‌بایست منافع مشهود و نامشهود حاصل از پیاده‌سازی ERP را در حوزه‌های مختلف کسب‌وکار در نظر بگیریم.

برخی منافع مشهود شامل موارد زیر است:

  1. کاهش هزینه مواد به سبب استفاده از روش‌های خرید و حسابداری پیشرفته؛
  2. کاهش هزینه‌های نیروی انسانی متخصص برای انجام امور مالی و حسابداری؛
  3. افزایش فروش (و درآمد حاصل از آن) به سبب وفاداری مشتری در نتیجه بهبود ارتباطات؛
  4. کاهش هزینه اضافه‌کاری کارگرهای بخش تولید به سبب برنامه‌ریزی دقیق تولید.

و برخی منافع نامشهود نیز شامل موارد زیر است:

  1. کاهش فاصله زمانی خرید تا فروش به سبب برنامه‌ریزی و زمان‌بندی بهتر؛
  2. ایجاد گزارش‌های مالی به صورت خودکار و کاهش خطا در محاسبات؛
  3. استخراج الگوها و رفتارهای خرید مشتری و برنامه‌ریزی برای فروش متقاطع یا بیش‌فروشی؛
  4. تخصیص بهتر نیروی انسانی در نوبت‌های کاری و در نتیجه آن افزایش بهره‌وری.

برای در نظر گرفتن منافع نامشهود در برآورد نرخ بازگشت سرمایه می‌بایست با توجه به شرایط سازمان، مقادیر کاهش هزینه احتمالی را به دست آورد. مثلاً یکی از پیامدهای استفاده از ERP کاهش فاصله زمانی خرید تا فروش در زنجیره تأمین است (که ابتدا و انتهای زنجیره هستند) که علت آن کاهش دوره وصول مطالبات و تسویه با تأمین‌کنندگان است. در این شرایط می‌توان از تخفیفات تجاری فرضاً به مبلغ الف ریال استفاده کرد که به نوعی در کاهش هزینه‌ها مؤثر است و از سوی دیگر بهبود برنامه‌ریزی منجر به کاهش هزینه‌های انبارداری به میزان ب ریال می‌شود؛ به این ترتیب می‌توان کاهش هزینه حاصل از این منفعت نامشهود را به اندازه الف+ب ریال در محاسبات در نظر گرفت.

گرچه این تبدیل همیشه به این سادگی ممکن نیست اما شما باید فهرستی از تمام هزینه‌ها، کاهش هزینه‌ها و منافع نامشهود مربوط به سازمانتان را بنویسید. به این منظور استفاده از مشاوره و آمارهای موجود از تجربه‌های موفق پیاده‌سازی ERP می‌تواند به صحت بالاتر تخمینی که می‌زنید، کمک کند. به این ترتیب شما دید شفاف‌تری از وضعیت خود خواهید داشت، انتظارات معقول‌تری از انجام پروژه در ذهن شما شکل می‌گیرد و در تعیین اهداف و ضرب الاجل های خود دقیق‌تر خواهید بود.

___________________________________________________________________

برای مشاهده و دریافت اطلاعات در مورد مدیریت منابع سازمان نوماتک به لینک روبرو مراجعه فرمایید:

http://www.nomatec.net/Products/ERP

Share Button
1,289 Comments